ហេតុអ្វីបានជាវៀតណាមដកទ័ពចេញពីកម្ពុជា?
"ហេតុផលដែលវៀតណាមដកទ័ពចេញ គឺសាមញ្ញបំផុត៖ ព្រោះគ្មានហេតុផលអ្វីដែលត្រូវនៅបន្តទៀត។"
១. ស្ថានភាពកងទ័ពខ្មែរក្រហម និងរដ្ឋាភិបាលថ្មី
ទោះបីជា ប៉ុល ពត មិនទាន់ត្រូវបានកម្ចាត់ឱ្យអស់ទាំងស្រុងក៏ដោយ ប៉ុន្តែឥទ្ធិពល និងកម្លាំងទ័ពរបស់ពួកគេបានចុះខ្សោយយ៉ាងខ្លាំង។ នៅពេលនោះ រដ្ឋាភិបាលថ្មីរបស់កម្ពុជា ក៏ចាប់ផ្ដើមមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការទប់ទល់ និងការពារខ្លួនពីការរំលោភបំពានរបស់ពួកខ្មែរក្រហមដោយខ្លួនឯងបានហើយ។
២. ការសន្សំធនធាន និងតម្រូវការរបស់ប្រជាជន
ការបន្តចំណាយធនធានដ៏មានកំណត់របស់វៀតណាមនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា គឺជាទង្វើមិនឆ្លាតវៃឡើយ។ ប្រជាជនកម្ពុជាចង់ដោះស្រាយបញ្ហាដែលនៅសេសសល់ដោយខ្លួនឯង ចំណែកឯប្រជាជនវៀតណាមវិញ ក៏ចង់ងាកមកផ្ដោតលើការស្ដារ និងដោះស្រាយបញ្ហាសេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងប្រទេសរបស់ខ្លួនវិញដែរ។
៣. ការពិតនៃការចូលមកកាន់កម្ពុជា
ការឃោសនាដែលថាវៀតណាមព្យាយាមឈ្លានពានកម្ពុជា គឺមិនមែនជាការពិតឡើយ។ ក្នុងនាមជាប្រទេសជិតខាង វៀតណាមពិតជាចង់ឱ្យកម្ពុជាមានរដ្ឋាភិបាលមួយដែលរាប់អានគ្នា ឬយ៉ាងហោចណាស់ក៏នៅអព្យាក្រឹតដែរ។ ជនជាតិវៀតណាមមិនមែនជា "ទេវតា" ទេ ពួកគេចូលមកកម្ពុជាដំបូងគឺដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាសន្តិសុខផ្ទាល់ខ្លួន ប៉ុន្តែពួកគេទទួលបានការគាំទ្រពីប្រជាជនខ្មែរ ព្រោះពួកគេបាននាំមកនូវអ្វីដែលខ្មែរត្រូវការបំផុត នោះគឺ៖ ឱកាសរស់រានមានជីវិត អាហារ និងរដ្ឋាភិបាលដែលមិនសម្លាប់ប្រជាជនឯង។
៤. ឆន្ទៈរបស់ទាហានស្ម័គ្រចិត្ត
ទាហានវៀតណាមជាច្រើននៅកម្ពុជា គឺជាអ្នកស្ម័គ្រចិត្ត។ គ្មាននរណាម្នាក់ច្បាំងដើម្បីប្រយោជន៍អ្នកនយោបាយឡើយ ពួកគេច្បាំងដើម្បីការពារប្រជាជនវៀតណាម។ គំនិតដែលថាវៀតណាមចង់លេបត្របាក់កម្ពុជាដើម្បីក្លាយជាមហាអំណាចតំបន់ មើលទៅដូចជាទាក់ទាញ តែវាមិនមែនជាការពិតជាក់ស្ដែងទេ។ ការបង្ហាញកម្លាំងនៅបរទេស មិនបានជួយឱ្យជីវភាពគ្រួសាររបស់ពួកគេនៅឯផ្ទះបានប្រសើរឡើងនោះទេ។
"ការពិតគឺវាមានលក្ខណៈសាមញ្ញជាងអ្វីដែលយើងបានអានក្នុងប្រលោមលោក ឬមើលក្នុងខ្សែភាពយន្ត។ កុំជឿលើទ្រឹស្ដីសមគំនិតនយោបាយដែលគ្មានមូលដ្ឋាន។"
បទវិភាគដោយផ្អែកទៅលើ តថភាពប្រវត្តិសាស្ត្រ
ការស្វែងរក "សច្ចៈភាព" ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ គឺជាជម្រើសដ៏ត្រឹមត្រូវបំផុតក្នុងនាមជាអ្នកអាន និងអ្នកសរសេរម្នាក់។ ចំពោះទស្សនៈរបស់លោក Dũng Hà ដែលបានលើកឡើងពីមុនមកនេះ បើផ្អែកលើឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រអន្តរជាតិ និងតថភាពជាក់ស្តែងនាពេលនោះ យើងអាចធ្វើការវិភាគបានដូចខាងក្រោម៖
១. តើអ្វីខ្លះដែលស្របនឹងប្រវត្តិសាស្ត្រ? (ការពិត)
• ការដកទ័ពជាដំណាក់កាល៖ វៀតណាមពិតជាបានចាប់ផ្តើមដកទ័ពជាបន្តបន្ទាប់ចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៨២ ហើយបានដកចេញទាំងស្រុងនៅឆ្នាំ ១៩៨៩។ នេះបង្ហាញថាការស្នាក់នៅជារៀងរហូតមិនមែនជាគោលដៅចុងក្រោយរបស់គេឡើយ។
• សម្ពាធសេដ្ឋកិច្ច (Resource Waste)៖ នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ៨០ វៀតណាមធ្លាក់ក្នុងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចធ្ងន់ធ្ងរ (អតិផរណាខ្ពស់ ខ្វះស្បៀង)។ ការចំណាយលើកងទ័ពរាប់សែននាក់នៅកម្ពុជា គឺជាបន្ទុកដែលវៀតណាមមិនអាចទ្រាំទ្របានយូរអង្វែង។
• សម្ពាធអន្តរជាតិ៖ កាលនោះពិភពលោក (ជាពិសេស UN, ចិន និងអាមេរិក) បានដាក់ទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ចលើវៀតណាមយ៉ាងខ្លាំង។ ការដកទ័ពចេញ គឺជាលក្ខខណ្ឌតែមួយគត់ដើម្បីឱ្យវៀតណាមអាចងើបចេញពីភាពឯកោ និងទទួលបានការវិនិយោគពីបរទេស (គោលនយោបាយ Doi Moi ឆ្នាំ ១៩៨៦)។
• សមត្ថភាពកងទ័ពកម្ពុជា (PRK)៖ មកដល់ចុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ៨០ កងទ័ពនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតកម្ពុជា ចាប់ផ្តើមរឹងមាំ និងអាចគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍បានច្រើនជាងមុន បើទោះជាខ្មែរក្រហមនៅតាមព្រំដែនក៏ដោយ។
២. តើអ្វីខ្លះដែលជា "ទស្សនៈផ្ទាល់ខ្លួន" របស់គាត់? (ត្រូវពិចារណា)
• ពាក្យថា "អ្នកស្ម័គ្រចិត្ត" (Volunteers)៖ ក្នុងន័យប្រវត្តិសាស្ត្រយោធា ទាហានវៀតណាមដែលមកកម្ពុជាភាគច្រើនគឺជា "កងទ័ពកាតព្វកិច្ច" ឬកងទ័ពផ្លូវការដែលបញ្ជាដោយរដ្ឋាភិបាល មិនមែនគ្រាន់តែជាបុគ្គលស្ម័គ្រចិត្តដើរមកដោយខ្លួនឯងនោះទេ។
• ហេតុផលនៃការចូលមក៖ គាត់និយាយថាវៀតណាមមកដោះស្រាយបញ្ហាសន្តិសុខខ្លួនឯងមុន។ នេះជាការពិត! ព្រោះខ្មែរក្រហមបានវាយប្រហារតាមព្រំដែនវៀតណាម (ដូចជានៅភូមិ Ba Chúc)។ ប៉ុន្តែ ក្នុងក្រសែភ្នែកខ្មែរមួយចំនួន វាក៏ជាការរំលោភអធិបតេយ្យភាពផងដែរ។ ដូច្នេះវាមាន "ការពិតពីរទិដ្ឋភាព" អាស្រ័យលើអ្នកមើល។
៣. សេចក្តីសន្និដ្ឋានអំពីសច្ចៈភាព
ទស្សនៈរបស់លោក Dũng Hà គឺជាទស្សនៈបែប "តថនិយម" (Realism)។ គាត់និយាយត្រូវត្រង់ថា៖ "រដ្ឋាភិបាលធ្វើអ្វីៗដើម្បីផលប្រយោជន៍ជាតិរបស់គេ"។
- វៀតណាមចូលមក ព្រោះចង់កម្ចាត់សត្រូវនៅមាត់ទ្វារផ្ទះ (ខ្មែរក្រហម)។
- វៀតណាមដកចេញទៅវិញ ព្រោះចង់សង្គ្រោះសេដ្ឋកិច្ចខ្លួនឯង និងចង់បញ្ចប់ភាពឯកោលើឆាកអន្តរជាតិ។
សច្ចៈភាព៖ ប្រវត្តិសាស្ត្រគ្មាន "ទេវតា" ឬ "សាតាំង" ទាំងស្រុងឡើយ មានតែ "ផលប្រយោជន៍នយោបាយ និងយុទ្ធសាស្ត្រ"។
ការដែលគាត់និយាយថា វៀតណាមមិនល្ងង់នឹងមកត្រួតត្រាខ្មែរជារៀងរហូត គឺសមហេតុផល ព្រោះប្រវត្តិសាស្ត្របានបង្ហាញហើយថា គ្មានមហាអំណាចណាអាចត្រួតត្រាប្រជាជាតិមួយដែលប្រឆាំងនឹងខ្លួនបានជោគជ័យយូរអង្វែងឡើយ (ដូចអាមេរិកនៅវៀតណាម ឬសូវៀតនៅអាហ្វហ្គានីស្ថាន)។